Daha Uygar Bir Dünya Olası: Mustafa Kemal Atatürk'ün Üstün Bir Yetenekle Yazdığı 14 Kitap

Daha Uygar Bir Dünya Olası: Mustafa Kemal Atatürk’ün Üstün Bir Yetenekle Yazdığı 14 Kitap

Aralık 2, 2021 0

Mustafa Kemal Atatürk, galibiyetli bir asker ve politikacı olmasının yanı gizeme iyi bir kitap kurdu ve entelektüeldi. Eğitim, sanat, kültür, yaşam ve spor gibi mevzularda vatandaşlara misal oldu ve bir ulusun çağdaşlaşması için elinden geleni yaptı. Kitap yazmak da bunlardan biriydi.

Genellikle yalnızca “Nutuk” eserini yazdığı sanılsa da gerçeğinde çok daha fazla kitabı kaleme almıştır. Onun imzasını taşıyan, kendi yaşam macerasından hareketle hatıralarını, tecrübelerini ve hitaplarını kaleme aldığı eserlerini Ata’mızı sevgi ve minnetle anarak bir araya getirdik.

Mustafa Kemal Atatürk’ün Yazdığı Kitaplar:

Ta’biye Sorununun Halli ve Emirlerin Sureti Tahririne Dair Nesayih Cumalı Ordugâhı-On Günlük Manevranın Hatırası 29 Ağustos-8 Eylül 1909 Zabit ve Kumandan ile Hasbihal Nutuk Vatandaş İçin Medeni Bilgiler Manevi kızı Afet İnan ismiyle yayımlandı Geometri Güneş-Dil Kuramı Eskişehir-İzmit Konuşmaları 1923

Tercümeleri:

Ekibin Muharebe Alıştırmayı Almancadan – 1908 Bölüğün Muharebe Alıştırmayı Almancadan – 1912

Atatürk’ün ayrıca, 1915-1918 seneleri arasındaki hatıralarını yazdığı günlükleri de bulunmaktadır:

Anafartalar Muharebatına Ait Tarihçe Arı Burnu Muharebeleri Raporu Hatıra Anekdotları 1916 Karlsbad’da Geçen Günlerim

Mustafa Kemal Atatürk, yaşamının her yarıyılında kitapla bütünleşmiştir.

atatürk kitap

Bu okuma sevgisinin, kendisine sağladığı bilgi birikimini zaman zaman yazmaya dönüştüren Atatürk, yaşamının değişik yarıyıllarında değişik mevzularda kitaplar yazmıştır. Yazdıkları gerek aktüelliği, gerekse yol göstericiliği açısından bugün bile münakaşasız asılları kapsamaktadır. İşte o kitapları:

Atatürk’ün en çok öğrenilen ve okunan, “Hitabe” ismiyle de yayımlanan eseri: Nutuk

nutuk

Büyük bir emekle kaleme aldığı bu eseri, tarihi bedeli kadar içinde barındırdığı tecrübe, öğüt ve geleceği öngörebilen anlatımıyla geçmişe, bugüne ve geleceği mevzu alan bir servettir.

Atatürk, 1936 senesinde bir araya gelen III. Türk Dil Kurultayı’nın hemen ardından “geometri öğretenlerle, bu mevzuda kitap yazacaklara kılavuz” olması emeliyle Dolmabahçe Sarayı’nda “Geometri” kitabını kaleme aldı.

atatürk geometri

Türk Dili Muayene Toplumunun 12 Temmuz 1932’de kurulmasından sonra başlayan Dil Devrimi’yle Türkçeyi sade bir dil haline getirme ve yabancı orijinli sözcüklerden temizletme çalışmaları sürat kazanır. Arapça ve Farsçadan alınan bilim, fen, sanat ve teknik terimlerin Türkçeleştirilmesi için kurullar kurulmasının yanı gizeme Osmanlıca terimlerin kullanıldığı “geometri”, daha önceki deyişle “hendese” için bizzat Mustafa Kemal Atatürk de çalışmalar yapar.

Pek meçhul kitaplarından biri: Güneş-Dil Kuramı

atatürk kitap güneş dil teorisi

2 Kasım-7 Aralık 1935 tarihleri arasında Ulus gazetesinde adsız olarak çıkan “Güneş-Dil Kuramı”ne ait yazılar hakkında Afet İnan manevi kızı, Atatürk’e bir mektup yazar ve Ulus gazetesindeki dil yazılarının Ata’nın kendisine ait olan yazılarına benzediğini vurgular. Yazının yazarını merak eden Afet İnan, Atatürk’ten gelen mektuptan yazıların bizzat ona ait olduğunu anlar. Bu eserle Atatürk’ün Türk diline olan sevgisini, verdiği ehemmiyeti ve emeği bir kere daha kavrıyoruz.

Atatürk’ün mahalle, mektep, iş ve silah dostu Nuri Conker’in yazdığı tek kitap olan “Zabit ve Kumandan”, Mustafa Kemal’in “Zabit ve Kumandan ile Hasbihal”i kaleme almasına vesile oldu.

zabit ve kumandan ile hasbihal

Atatürk ve Nuri Conker 1881-1937; Trablusgarp’ta, Çanakkale’de ve Kurtuluş Savaşı’nda birlikteydiler. Eser, Mustafa Kemal Paşa’nın 1914 senesinde Kurmay Yarbay rütbesiyle Sofya Askeri Ataşesi olarak bulunduğu sırada, Nuri Conker’in “Zabit ve Kumandan” isimli kitabına karşılık olarak yazılmıştır. Birbirini bütünleyen ve pekiştiren bu iki kitapta da “iyi idareyicilik” mevzusu işlenir. Her ikisi de ordunun yaşadığı zafersizliğin gerçek çözüm adresi olarak, komuta kademelerini gösterir.

Atatürk’ün Nutuk’ta da laf ettiği bir eser: Cumalı Ordugâhı-On Günlük Manevranın Hatırası 29 Ağustos-8 Eylül 1909

Cumalı Ordugahı-On Günlük Manevranın Hatırası

Kitabın, Suphi Paşa’nın İştip havalisinde Cumalı’da yaptırdığı süvari manevralarından sonra kaleme alındığı öğreniliyor. Mustafa Kemal, Cumali Ordugâhı’nı hasretini sürüklediği askerî hayatın yine başlaması gibi düşünerek orada geçirdiği günleri kaleme almıştır. 29 Ağustos-8 Eylül 1909 tarihleri arasında gün gün yakalanmış anekdotlardan oluşan ve taslaklarla geliştirilen bu eserde Atatürk’ün askerlik anlayışına dair ehemmiyetli ipuçları vardır.

Mustafa Kemal Atatürk’ün, savaş alanında kendi el yazısıyla mektep defterine yazdığı anekdotlar: Anafartalar Muharebatına Ait Tarihçe

anafartalar muharebatına ait tarihçe

10 Ağustos 1915 Conkbayırı Taarruzu tarihe geçen bir olaydır. Eserin en bedelli istikametiyse olayları sıcağı sıcağına hatta dakikası dakikasına kaleme alınmasıdır elbette. Mustafa Kemal tarafından Türk Tarih Müesseseyi genel sekreteri Dr. Reşit Galip’e okunmak üzere verilen bu anekdotlar, kitap haline getirilmiştir.

Arı Burnu Muharebeleri Raporu: Osmanlı Harp Tarihi şubesinin kendisinden hatıralarını yazmasını istemesi üzerine ortaya çıkmış ehemmiyetli bir tarihî evraktır.

Arı Burnu Muharebeleri Raporu

Mustafa Kemal Atatürk’ün kaleme aldığı bu raporda, 19. Tümen Kumandanlığına görevlendirilmesiyle Arıburnu’na asıllaştırılan ilk çıkarma günü olan 25 Nisan 1915’ten Anafartalar Grup Kumandanlığına atandığı 8-9 Ağustos 1915 tarihine kadar yaşanan kritik büyümelere yer verilmiştir.

Mustafa Kemal Atatürk’ün, Doğu Cephesi’nde vazifeli iken bizzat kendi el yazısıyla kaydettiği “Hatıra Anekdotları 1916”.

hatıra notları 1916

Bu anekdotlarda Atatürk’ün Doğu’da gördüğü insan ve coğrafya manzaraları, okuduğu kitaplar, haberleştiği yakınları ve arkadaşlarının isimleri göze çarpmaktadır. Hacim olarak ufak ancak muhteva olarak çok ehemmiyetlidir.

Gazi Mustafa Kemal Paşa’nın, 14 Ocak 1923’te bir ay sürecek Batı Anadolu gezisine çıktığı günlerden: Eskişehir-İzmit Konuşmaları 1923

Eskişehir-İzmit Konuşmaları 1923

Ata’nın bu gezideki ilk durağı, Eskişehir oldu; son durağı ise 17 Şubat 1923’teki İzmir İktisat Kurultayı. Bu günlerinde yaptığı konuşmalarının metinlerini ve ek anekdotlarını kaleme alan Atatürk, bize de okunması gereken tarihi bir servet vazgeçmiş oldu.

Afet İnan tarafından “Vatandaş İçin Medeni Bilgiler” ismiyle 1930 senesinde yayımlanan ve Atatürk tarafından kaleme alınan evraklara dayanan kitap: Medeni Bilgiler Uygarlık Bilgileri

atatürk medeni bilgiler

Maarif Vekaleti, Ulusal Alıştırma ve Terbiye Dairesinin 7.9.1931 tarih ve 2197 sayılı kararıyla ortaokul ve liselerde ders kitabı olarak okutuldu.

“Karlsbad’da Geçen Günlerim”, 1931 senesindeki tarih çalışmaları esnasında Çankaya’daki daha önceki köşkün kütüphanesinde bulunan bir hatırattır ve bizzat Mustafa Kemal Atatürk tarafından altı deftere kaydedilmiş günlüklerden oluşmaktadır.

karlsbad'da geçen günlerim

Karlsbad’da geçen günlerini, o günlerde bazı cemiyetsel sorunlara bakışını, okuduğu bazı kitapları ve daha bir hayli hususta ehemmiyetli, dikkat çekici ayrıntıları kapsıyor.

Ta’biye Sorununun Halli ve Emirlerin Sureti Tahririne Dair Nesayih – Strateji Sorununun Çözümü ve Emirlerin Yazılmasına Ait Öğütler

tâbiye meselesinin halli ve emirlerin sureti tahririne dair nesayih

Atatürk bu eserinde, büyük galibiyetler elde ettiği Çanakkale cephesi başta olmak üzere katıldığı cephelerdeki stratejilerin çözümü ve emirlerin yazılı hale getirilmesine ait ehemmiyetli noktaları aktarmıştır.

Almancadan tercümesi: Ekibin Muharebe Alıştırmayı 1908

takımın muharebe talimi

Bu eser, Berlin Askerî Üniversitesi daha önceki müdürü General Litzmann’ın “Seferber Mevcudunda Ekip, Bölük ve Taburun Muharebe Alıştırmaları” isimli kitabın ilk kısmının Mustafa Kemal Atatürk tarafından Osmanlı Türkçesine çevirdiği kitabıdır.

Almancadan tercümesi: Bölüğün Muharebe Alıştırmayı 1912

bölüğün muharebe talimi

Alman General Litzmann’ın “Bölük Muharebe Eğitimi” isimli kitabını Almancadan Osmanlı Türkçesine çeviren Atatürk, ufak askeri grupların sevk ve yöneti mevzusunda kaynak eser sağlamıştır.

Minnetle ve özlemle anıyoruz.

Kaynaklar: 1, 2, 3, 4

Tags: Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk'ün Yazdığı Kitaplar Categories: Eğitim
PAYLAŞ PAYLAŞ PIN EKLE PAYLAŞ PAYLAŞ PAYLAŞ
maltepe escort ataşehir escort kartal escort pendik escort mecidiyeköy escort pendik escort ümraniye escort ataşehir escort şerifali escort ataşehir escort göztepe escort kadıköy escort ümraniye escort anadolu yakası escort kadıköy escort göztepe escort pendik escort kartal escort kurtköy escort kartal escort maltepe escort tuzla escort tuzla öğrenci escort avrupa yakası escort bakırköy escort ataköy escort avcılar escort beylikdüzü escort maltepe escort maltepe 18 yaş escort maltepe 100 tl escort kartal escort erenköy escort maltepe escort 100 tl escort anal yapan escort çin escort fransız escort ataşehir escort göztepe escort maltepe escort kartal escort pendik escort escort bayan ataşehir escort çekmeköy escort istanbul escort acıbadem escort çekmeköy escort kurtköy escort maltepe escort pendik escort kadıköy eskort bostancı escort göztepe escort göztepe escort pendik eskort kurtköy escort kadıköy escort bostancı escort göztepe escort kurtköy escort pendik escort kartal escort çeşme escort urla escort anadolu yakası escort avrupa yakası escort sınırsız escort keçiören escort eryaman escort batıkent escort samsun escort terme escort atakum escort bostancı escort kadıköy escort akyarlar escort göltürkbükü escort gümbet escort dragos escort aydınlı escort kurtköy escort pendik escort